آسیب‌شناسی کارورزی در دانشگاه فرهنگیان؛ واکاوی چالش‌ها و راهکارها از دیدگاه ذی‌نفعان
کد مقاله : 1221-4THINT (R1)
نویسندگان
محدثه السادات حسینی *1، علی بهادری2
1دانشجوی دانشگاه فرهنگیان استان تهران
2استادیار گروه الهیات دانشگاه فرهنگیان دانشکده زینبیه استان تهران
چکیده مقاله
کیفیت کارورزی در تربیت معلم، محصول کنش هم‌زمان نهاد -دانشگاه، مدرسه، و اداره آموزش و پرورش- و بازیگر -دانشجومعلم، استاد کارورزی، معلم راهنما، و مدیر مدرسه- است؛ ویژگی‌ای که آن را در معرض شکاف میان برنامه رسمی و تجربه واقعی قرار می‌دهد. مسئله این پژوهش، فقدان یک تحلیل یکپارچه از این شکاف در بستر دانشگاه فرهنگیان است. تحلیلی که به‌جای توصیف مشکلات، آن‌ها را هم‌زمان در سطوح کلان، میانی و خرد، و از دیدگاه چند گروه ذی‌نفع ردیابی کند. هدف پژوهش، شناسایی، طبقه‌بندی و تحلیل علت-پیامدی آسیب‌های کارورزی دانشگاه فرهنگیان از دیدگاه چهار گروه اصلی ذی‌نفعان -دانشجومعلمان، استادان کارورزی، مدیران و معاونان آ.پ، و مدیران مدارس/معلمان راهنما- و ارائه راهکارهای قابل اجرا برای هر آسیب است. پژوهش با روش تحلیلی ـ اسنادی، بر پایه ترکیب نظام‌مند ادبیات بین‌المللی درباره چالش‌های کارورزی و مشارکت دانشگاه و مدرسه، مطالعات موجود درباره دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان، و اسناد تربیت معلم ایران انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهند مهم‌ترین آسیب‌های مشترک میان ذی‌نفعان -محدودیت فرصت واقعی تدریس، ضعف نظام بازخورد، ابهام نقش‌ها، و تفاوت چشمگیر کیفیت مدارس و معلمان راهنما- ریشه مشترکی در نبود سازوکار پایدار و نهادینه‌شده برای تصمیم‌گیری و نظارت مشترک میان دانشگاه فرهنگیان و آموزش و پرورش دارند، نه در عملکرد یک بازیگر منفرد. بر این اساس، راهکارهای پراکنده و تک‌سطحی به‌تنهایی برای اصلاح پایدار این آسیب‌ها کافی نیستند؛ پژوهش، الگویی پیشنهادی برای اصلاح هم‌زمان سیاست، ظرفیت دانشگاه، ظرفیت مدرسه و عاملیت دانشجومعلم ارائه می‌دهد که می‌تواند مبنای سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی اجرایی برای ارتقای کیفیت کارورزی در دانشگاه فرهنگیان قرار گیرد.
کلیدواژه ها
آسیب‌شناسی کارورزی؛ دانشگاه فرهنگیان؛ ذی‌نفعان تربیت معلم؛ معلم راهنما؛ مشارکت دانشگاه و مدرسه؛ چالش‌های کارورزی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر