| بازخوانی کارورزی و دانش آموزش محتوا از منظر رویکرد پساکیفی با تکیه بر رئالیسم عاملی |
| کد مقاله : 1238-4THINT |
| نویسندگان |
|
روح اله مظفری پور * استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران ایران |
| چکیده مقاله |
| این مقاله با هدف بازخوانی مفهوم کارورزی و دانش آموزش محتوا در برنامه درسی تربیت معلم دانشگاه فرهنگیان، از منظر رویکرد پساکیفی و با تکیه بر رئالیسم عاملی کارن براد و با روش توصیفی تحلیلی انجام شده است. رویکرد پساکیفی که در نقد روش‌شناسی‌های سنتی کیفی و با تأکید بر پرسش‌گری به‌جای روش‌های از پیش تعیین‌شده شکل گرفته است، منطق بازنمایی‌گرایی را به چالش می‌کشد و دانش را نه کشف واقعیتی مستقل، بلکه تولیدی درهم‌تنیده با عوامل مادی، گفتمانی و غیرانسانی می‌داند. رئالیسم عاملی براد نیز با مفاهیمی همچون درون‌کنش، برش‌های عاملی و عاملیت توزیع‌شده، مرزهای سوژه/ابژه، دانستن/عمل‌کردن و نظر/عمل را به‌عنوان محصولات موقت و موقعیتی بازتعریف می‌کند. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی، ابتدا مفاهیم پساکیفی و رئالیسم عاملی را تشریح کرده و سپس دلالت‌های آن‌ها را برای کارورزی و دانش محتوایی-آموزشی بررسی می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که از منظر پساکیفی، کارورزی نه فضایی برای کاربست نظریه یا تمرین تکنیک‌های تدریس، بلکه رویدادی هستی‌شناختی و درون‌کنشی است که در آن معلم شدن به‌صورت مداوم و در هم‌تنیدگی با دانش‌آموزان، مواد، فضاها، بدن‌ها و گفتمان‌ها پدیدار می‌شود. دانش محتوایی-آموزشی نیز نه دارایی ذهنی معلم، بلکه پدیده‌ای اجرایی، تجسم‌یافته و بافت‌مند است که در لحظه‌های تدریس و درون‌کنش با دستگاه‌های مادی-گفتمانی شکل می‌گیرد. بر این اساس، معماری خطی و مرحله‌ای کارورزی دانشگاه فرهنگیان که بر تفکیک فضای دانشگاه و مدرسه، تقدم نظریه بر عمل و ارزیابی مبتنی بر سنجش دانش و مهارت استوار است، مورد نقد قرار می‌گیرد. |
| کلیدواژه ها |
| پساکیفی، رئالیسم عاملی، کارورزی، دانش آموزش محتوا، درون‌کنش |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
